De Canon van inkoop

Dinsdag, 11 mei 2010

‘t Is lastig te zeggen wanneer er nou precies een canon kan worden opgesteld voor een bepaald onderwerp. De Dikke Van Dale biedt een beetje houvast met haar definitie van canon. Ze verklaart het als: “Het geheel van teksten, beelden, kunstwerken en gebeurtenissen dat het referentiekader is van een gedeelde cultuur of religie”. In dat opzicht lijkt het veel op de definitie van “Paradigma”. Maar die hebben we net vernieuwd, dus dat is even out-of-scope. Het is misschien wat ver gezocht om Inkoop als cultuur of religie te beschouwen. Maar als je met Inkoop opstaat en er mee naar bed gaat (en wie doet dat nou niet?), dan heeft het wat mij betreft deze status wel verdiend. Daar komt bij dat ik sommige van mijn beste vrienden en collega´s ervan verdenk dat ze ten minste één inkoopboek zodanig eren dat ze er mee onder hun kussen slapen. Dáárom dus een canon.

Met deze definitie doet zich wel meteen het probleem voor dat het een állesomvattend geheel moet zijn. Gevaarlijk dus, omdat je snel iemand vergeet. Dat was voor de Geschiedenis-canon echter ook geen probleem. Mét het risico dat ik iemand tekort doe, ga ik daarom toch een poging wagen.

Ik heb, als samensteller van het Inkoop-canon, besloten dat alleen de twaalf meest spraakmakende werken, inzichten, theorieën en all-time klassiekers een plaatsje in de lijst verdienen. De één is niet beter dan de ander. Er is dus geen ranking. Maar toch leek het me gepast om te beginnen met good old Kraljic. Daar zal niemand bezwaar tegen hebben, neem ik aan. Deze McKinsey-man heeft zo’n perfecte timing gehad met z´n gelijknamige model, dat menig marketeer hier jaloers op is. Die staat dus bovenaan de volgende lijst:

Peter Kraljic, Portfoliomatrix
Arjan van Weele, Inkoop in strategisch perspectief → de pijl van Van Weele
Dean Kashiwagi, Best Value Procurement: (op 29 september voor NEVI leden gratis live te zien op het 4e Nevi Nyenrode congres 2010)
Robert Monczka, Purchasing and supply chain management (MSU model)
Dirk Jan Kamann, BOP-model
Jan Telgen, Racewagenmodel
Pijnacker Hordijk, Aanbestedingsrecht
Gerco Rietveld, Inkoop, een Nieuw paradigma
A.T. Kearney, House of Procurement
Berenschot, het inkoopmodellenboek met o.a. het Berenschot Inkoop Groeimodel
DuPont, ROI-model (DuPont-model)
Max Boodie, ...

Nu zul je je misschien afvragen wat Boodie onderaan deze lijst te zoeken heeft. Dat zal ik uitleggen. Max is niet bekend geworden om één bepaald model, theorie, onderzoek, idee of boek. Maar neem van mij aan dat hij als persoon zó uniek is, dat hij écht in deze canon thuis hoort. Ik heb ruim vier jaar met (en voor) de man mogen werken. Never a dull moment zal ik maar zeggen. Dat is een behoorlijke understatement. Max, bedankt voor de enorm fijne samenwerking!

De rest van de mensen en organisaties zijn wat vanzelfsprekender. Nu ik het zo zie, valt het me wel op dat het ‘professorgehalte’ erg hoog is. Vaak ook in dienst van een adviesbureau. Dat is kennelijk een goede combinatie. Ik kan me voorstellen dat je iets mist in deze subjectief en niet-democratisch gekozen lijst of dat je het niet eens bent met een bepaalde keus. Laat me dat dan weten. Als het nodig is, zal ik volgend jaar een nieuwe versie van de inkoop-canon uitbrengen. Met misschien wel een nieuwe nummer één?

The proof of the pudding is in the eating, maar een gezonde dosis theorie als basis kan nooit kwaad. Als inkoop-vakidioot behoor je toch minstens vier van deze tijdloze werken in je boekenkast te hebben staan. Vier is wat mij betreft wel zo’n beetje de ondergrens. Max uitgezonderd. Die krijg je niet zo snel in een boekenkast. Ook niet erop trouwens…

Wim Nieland is Business Line Manager bij DPA Supply Chain in Amsterdam